Aziz Mahmûd Hüdâyî, 1543 yılında Ankara yakınlarındaki Koçhisar kasabasında doğdu. Babasının adı Fadlullah bin Mahmûd’dur. Çocukluğu Eskişehir’e bağlı Sivrihisar kasabasında geçti ve ilk tahsilini burda gördü.

İstanbul şehrinde bulunan 3 büyük veliden biridir. Osmanlı Devleti zamanında 1541-1628 yılları arasında yaşamıştır. Mezarı Üsküdar`daki kendi adıyla anılan caminin yanındadır.

Aziz Mahmud Hüdayi, tasavvuf ehli olup tasavvufun önde gelen isimlerinden Cüneyd-i Bağdadi`nin soyundan gelmektedir ve seyyiddir. Koçhisar`da doğmuş olup, çocukluk yıllarını Sivrihisar`da geçirmiştir.

Genç Osman`ın tahttan indirilmesine neden olan hacca gitme isteği konusunda kendisini uyarıp orduyu başsız bırakıp hacca gitmemesini tembihledi ise de Genç Osman gençliğine güvenerek kendisini dinlememiştir. Ve başına Osmanlı tarihinin en hazin olayları gelmiştir.

Aziz Mahmud Hüdayi, aynı zamanda şer`i ilimlere de hakimdi. Bu nedenle uzun süre kadılık yapmıştır. Son olarak Bursa`da bu görevi hocası Nasırzade ile birlikte yapmıştır. Tasavvufa girişi burada olmuştur.

Osman Nuri Topbaş tasavvufa girişini şu şekilde anlatır:

"Zamanın Mürşid-i Kamil`i Üftade`yi atıyla ziyarete gitmiştir. Ancak atı dergaha yaklaşınca kayaya saplanarak daha ileri gidemedi. Bursa kadısı Mahmud atından inip şaşalı kaftanıyla birlikte Üftade`yi ziyaret eder. Üftade kendisini test etmek için talebeliğe kabul etmedi:

-Gidin Kadı Efendi! Sizin şöhrete boğulmuş, mal ve makâm debdebesi içinde şaşaalı bir hayâtınız var. Bu kapı ise, yokluk kapısıdır. Zaten atınız bile buraya gelmek istemediğinden kayalara saplanmadı mı? dedi ve dergâhın kapısına doğru yürüdü."

Daha sonraki görüşmelerinde kendisini müridliğe kabul etmiştir. Sonra da Kadı Mahmûd`un kalbindeki kesâfetin temizlenmesi için, yâni kadılık makamının kendisine verdiği gurur, kibir ve ucûbu imhâ etmek için sırtındaki kaftanıyla Bursa sokaklarında ciğer satmasını emir buyurdu. Ayrıca dergâhın helâ temizleyiciliği vazîfesini yapmasını istedi.

Pir Üftâde`nin huzûruna tam bir teslîmiyyet ve hâlisiyyet içinde gelen Kadı Mahmûd Efendi, üstadının emirlerine can ü gönülden tâbî oldu. Nefsâniyetini besleyen bütün dünyevî alâkalardan el çekti. Kendisini samîmiyetle mürşidinin talimatlarına râm ederek kısa zamanda büyük mesâfeler aldı. [1]

"http://tr.wikipedia.org/wiki/Aziz_Mahmud_H%C3%BCdayi" adresinden alındı.